Wat is de indeling volgens Angle?
De termen “Klasse I”, “Klasse II” en “Klasse III” die vaak in de notities van een orthodontist staan, gaan terug op een beschrijvingssysteem dat bekendstaat als de indeling volgens Angle. Dit systeem kijkt in de kern naar de positie van de boven- en onderste eerste grote kiezen (de zesjaarskiezen) ten opzichte van elkaar. Hoeveel de bovenkies bij gesloten mond voor of achter de onderkies staat, geeft aan in welke klasse de beet valt.
De indeling is minder een diagnose-instrument dan een uitgangspunt waarmee behandelaars de beet in een gedeelde taal kunnen beschrijven. Het behandelplan wordt opgesteld met de klasse plus veel andere gegevens, zoals scheve tanden, een diepe of open beet, het gezichtsprofiel, de leeftijd en de groeifase.
De klassen in het kort
| Klasse | Relatie van de kiezen | Vaak samengaande bevindingen | Verwante pagina |
|---|---|---|---|
| Klasse I | Boven- en onderkiezen staan in een normale relatie | Scheve tanden, spleetjes, een diepe of open beet kunnen voorkomen | Scheve tanden |
| Klasse II, divisie 1 | Onderkies staat achter ten opzichte van de bovenkies | Bovenste voortanden naar voren gekanteld, duidelijke afstand tussen de voortanden (overjet) | Terugliggende onderkaak |
| Klasse II, divisie 2 | Onderkies staat achter ten opzichte van de bovenkies | Bovenste voortanden naar binnen gekanteld, vaak een diepe beet | Diepe beet |
| Klasse III | Onderkies staat voor ten opzichte van de bovenkies | Onderste voortanden voor de bovenste of kop-op-kop, kruisbeet in het front | Onderbeet |
Klasse I
De relatie tussen de kiezen wordt als normaal beschouwd; de voor-achterverhouding van de kaken is dus meestal in evenwicht. Dat betekent echter niet dat de tanden recht staan. Bij een Klasse I-beet kunnen problemen voorkomen zoals scheve tanden, spleetjes, een open beet of een kruisbeet.
Klasse II
De ondertanden sluiten achter ten opzichte van de boventanden. Er worden twee subgroepen onderscheiden:
- Divisie 1: de bovenste voortanden staan naar voren gekanteld; vaak gaat dit samen met wat in de volksmond “vooruitstekende tanden” heet. Zie naar voren staande tanden.
- Divisie 2: de bovenste centrale snijtanden staan naar binnen gekanteld, de laterale snijtanden soms naar voren; de voortanden sluiten meestal diep.
Klasse III
De ondertanden sluiten voor ten opzichte van de boventanden. De voortanden kunnen kop-op-kop komen of de onderste voortanden kunnen voor de bovenste staan. De oorzaak kan een naar voren staande onderkaak, een achterblijvende bovenkaak of allebei zijn; zie terugliggende bovenkaak.
Skeletaal of dentaal?
Dezelfde klasse kan verschillende oorzaken hebben. Een Klasse II-beet bijvoorbeeld:
- kan dentaal zijn: de kaken passen bij elkaar, maar de tanden staan op het kaakbot naar voren of naar achteren;
- kan skeletaal zijn: de onderkaak is naar achteren of de bovenkaak naar voren gegroeid; de tanden weerspiegelen dit verschil;
- in de meeste gevallen spelen beide factoren samen.
Om dit onderscheid te maken, bekijkt uw orthodontist het gezichtsprofiel en beoordeelt hij of zij zo nodig met gegevens zoals een laterale schedelfoto (cefalometrische röntgenfoto) de positie van de kaakbeenderen ten opzichte van elkaar. Het onderscheid is belangrijk: dentale problemen kunnen meestal worden aangepakt door de tanden te verplaatsen, terwijl bij duidelijke skeletale verschillen groeisturing of bij volwassenen chirurgische ondersteuning ter sprake kan komen. Meer informatie: skeletale kaakafwijkingen.
Aanpak bij kinderen en volwassenen
| Kinderen en jongeren in de groei | Volgroeide volwassenen | |
|---|---|---|
| Klasse II | Functionele apparaten die de groei van de onderkaak ondersteunen kunnen worden overwogen (bijv. twin block, mandibulaire advancement met doorzichtige aligners) | Dentale camouflage (de beet verbeteren door de stand van de tanden aan te passen) of, bij een duidelijke skeletale situatie, orthodontie gecombineerd met chirurgische opties |
| Klasse III | Benaderingen die de groei van de bovenkaak ondersteunen kunnen worden overwogen (bijv. gezichtsmasker, gehemelteverbreding); opvolging tijdens de groei is belangrijk | In lichte gevallen dentale correctie; bij een duidelijk skeletaal verschil planning samen met orthognathische chirurgie |
| Klasse I | Ruimtegebrek, gewoonten en de volgorde van het doorbreken van tanden worden gevolgd | De stand van de tanden wordt gecorrigeerd met doorzichtige aligners of een vaste beugel |
Behandelingen die tijdens de groei starten, zijn erop gericht de ontwikkeling van de kaken zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen; de richting en de mate van groei verschillen echter per persoon en de uitkomst is vooraf niet met zekerheid te voorspellen. Over wanneer een onderzoek nodig is: orthodontische vroegbehandeling. Over de noodzaak van chirurgie bij volwassenen: Wanneer is orthognathische chirurgie nodig?
Doorzichtige aligners of een vaste beugel?
Bij veel Klasse I-, II- en III-beten kunnen zowel doorzichtige aligners als een vaste beugel worden overwogen; de keuze hangt minder af van de klasse zelf dan van de benodigde tandbewegingen, de skeletale component en hoe consequent de patiënt de apparatuur draagt. Algemene vergelijking: doorzichtige aligners of een vaste beugel?
Veelgestelde vragen
Betekent een Klasse I-beet dat mijn tanden recht staan?
Nee. Klasse I beschrijft alleen dat de voor-achterrelatie tussen de kiezen normaal is. Scheve tanden, spleetjes of problemen met de beet in verticale richting kunnen toch voorkomen.
Is bij Klasse II of Klasse III altijd een operatie nodig?
Nee. Veel lichte tot matige situaties met een dentale oorzaak kunnen met een orthodontische behandeling worden aangepakt. Chirurgie wordt meestal overwogen bij duidelijke skeletale verschillen bij volgroeide personen; het besluit wordt na uitgebreid onderzoek genomen.
Kan mijn beetklasse veranderen?
Tijdens de groei kan de ontwikkeling van de kaken de beet beïnvloeden. Ook met een behandeling kan de relatie tussen de kiezen worden veranderd. Na de behandeling is retentie belangrijk om het resultaat te behouden.
In mijn onderzoeksnotitie staat “Klasse II, divisie 2”. Wat betekent dat?
Het betekent dat de ondertanden achter ten opzichte van de boventanden sluiten en dat de bovenste voortanden naar binnen gekanteld staan; meestal gaat dit samen met een diepe beet. Voor de begrippen kunt u de orthodontische woordenlijst raadplegen.
Voor vragen kunt u 0312 911 60 36 bellen of het formulier op de contactpagina gebruiken.
Deze pagina is bedoeld als algemene informatie; de diagnose en het behandelplan worden bepaald na onderzoek en beoordeling door uw orthodontist.
