Kısa yanıt: Ortodontik tedaviye başlamadan önce çürüklerin tedavi edilmesi, diş eti sağlığının sağlanması ve kanal ya da enfeksiyon şüphesi olan dişlerin değerlendirilmesi genellikle istenir. Çünkü dişler hareket ederken bu sorunlar ilerleyebilir ya da tedaviyi aksatabilir. Gerekli işlemlerin kapsamı muayene ve röntgenle belirlenir.
Neden önce ağız sağlığı değerlendirilir?
Diş teli veya ataşman çevresinde plak birikimi artabilir. Sağlıklı bir başlangıç, tedavi süresince çürük ve diş eti sorunu riskini azaltmaya yardımcı olur. Süreç hakkında genel bilgi için ilk ortodontik muayene sayfamıza bakabilirsiniz.
1. Çürük kontrolü
- Mevcut çürükler tedavi edilir; küçük çürükler tel takıldıktan sonra fark edilmesi zor hale gelebilir.
- Eski veya sızdıran dolgular yenilenebilir.
- Kırık veya yetersiz dolgular, braket yapıştırılacak yüzeyi etkileyebilir.
Çürüğün belirtileri için diş çürüklerinin belirtileri yazımıza göz atabilirsiniz.
2. Diş eti ve diş taşı kontrolü
- Diş taşı temizliği tedaviye başlamadan yapılır.
- Diş eti kanaması veya iltihabı varsa önce kontrol altına alınır.
- İleri diş eti hastalığı olan kişilerde ortodonti, periodontoloji ile birlikte planlanır.
Diş etinin tedavi sürecindeki rolü için diş eti çekilmesi yazımıza bakabilirsiniz.
3. Kanal tedavisi ve enfeksiyon değerlendirmesi
- Kök ucunda iltihap görülen veya şüphe edilen dişler röntgende değerlendirilir.
- Önceden kanal tedavisi yapılmış dişler, tedavi öncesinde kontrol edilir.
- Kanal tedavili dişler de hareket ettirilebilir; ancak kök ucunda sorun varsa önce çözülmesi istenir.
Kanal tedavili dişlerle ilgili bilgi için kanal tedavili dişlerde hassasiyet yazımıza bakabilirsiniz.
4. Gömülü veya sorunlu dişler
Yirmi yaş dişleri, gömülü köpek dişleri ya da çekimi planlanan dişler röntgenle değerlendirilir. Çekim gerekip gerekmediği ortodontik planın bir parçasıdır ve her hastada gerekli değildir.
5. Alışkanlıklar ve hijyen eğitimi
- Fırçalama tekniği gözden geçirilir.
- Diş ipi veya ara yüz fırçası kullanımı gösterilir.
- Şekerli içecek ve atıştırmalıkların sıklığı azaltılır.
Bu işlemlerin bir kısmı kendi hekiminiz ya da başka bir uzman tarafından yapılabilir. Plan, ortodontik muayeneden sonra netleşir.
Bu hazırlık tedaviyi geciktirir mi?
Hazırlık aşaması bazı kişilerde birkaç seans, bazılarında daha uzun sürebilir; ağzı zaten sağlıklı olan kişilerde ise kısa bir kontrolle geçilebilir. Amaç tedaviyi geciktirmek değil, ilerleyen aylarda daha büyük sorunlarla karşılaşmayı önlemektir. Çürük veya diş eti sorunu olan dişlerin hareketi sırasında şikâyetlerin artabileceği unutulmamalıdır.
Şeffaf plak kullanacaksanız
Şeffaf plaklar dişlerin üzerini sardığı için, plağın altında kalan çürük ya da diş eti iltihabı gözden kaçabilir. Bu yüzden şeffaf plak tedavisinden önce de çürük ve diş eti kontrolü yapılır. Daha geniş bilgi için şeffaf plak tedavi süreci sayfamıza bakabilirsiniz.
Çocuk ve gençlerde
Süt dişlerinde ve yeni çıkan daimi dişlerde çürük riski daha yüksek olabilir. Ortodontik tedaviye başlanacak çocuklarda önce çürükler tedavi edilir, ardından fırçalama alışkanlığı birlikte gözden geçirilir. Çocuklarda ağız sağlığı için yaşa göre kontrol ve bakım takvimi yazımıza bakabilirsiniz.
Hazırlık sürecinde sık sorulan noktalar
Birçok kişi ortodontik tedaviye heyecanla başlamak ister ve hazırlık aşamasını gereksiz bulabilir. Oysa bu aşama; tedavi sırasında ek şikâyet ve ek seans doğurabilecek sürprizlerin önüne geçmeye yardım eder. Muayenede genellikle panoramik röntgen ve gerekirse ek görüntüler alınır, ardından hangi işlemlerin hangi sırayla yapılacağı konuşulur. Bazı işlemler kendi diş hekiminiz tarafından yapılabilir; ortodonti planı bu işlemlerle uyumlu ilerler.
Ortodonti ile eş zamanlı planlanan tedaviler
Bazı işlemler ortodontik tedavi sırasında ya da sonrasında yapılır. Örneğin eksik diş yerine implant planlanıyorsa, dişlerin hareketiyle uyumlu ilerlemesi için implant ve ortodonti planı birlikte ele alınır. Estetik amaçlı beyazlatma ise genellikle tedavi sonrasına bırakılır; ayrıntılar için diş teli sonrası diş beyazlatma yazımıza bakabilirsiniz.
Hazırlık sürecinde ağız hijyeni alışkanlıklarının kalıcı hale getirilmesi de hedeflenir. Tedavi boyunca düzenli diş taşı temizliği, florürlü macun kullanımı ve kontrol randevularına devam etmek; sağlıklı bir ağızla tedaviyi tamamlamayı kolaylaştırır. Bütün bu adımları ilk muayenede birlikte planlayabiliriz.
Kısaca merak edilenler
Çürük varken diş teli takılabilir mi?
Genellikle önce çürüğün tedavisi istenir. Çünkü diş teli çevresinde çürük fark edilmesi ve tedavisi zorlaşabilir.
Diş eti sorunu ortodonti için engel mi?
Kontrol altına alınmamış diş eti sorunu tedaviye başlamayı geciktirebilir. Sorun düzeltildikten sonra tedavi planlanabilir.
Kanal tedavili dişler diş teliyle hareket ettirilebilir mi?
Çoğu durumda evet. Kök ucunda sorun olmadığından emin olunması ve düzenli kontrol önemlidir.
Size uygun olanı nasıl öğrenirsiniz?
Buradaki bilgiler geneldir; sizin için doğru plan muayene ve hekim değerlendirmesiyle belirlenir. Ankara Çankaya’da, Oran’daki kliniğimizde ilk ortodontik muayene sırasında sorularınızı birlikte ele alıyoruz.
