Hangi durumlar acildir, hangileri bekleyebilir?
Ortodontik sorunların büyük bölümü rahatsız edici olsa da sağlığı tehdit etmez ve kısa süre içinde planlanan bir kontrolle çözülür. Aşağıdaki tablo genel bir yol gösterir; emin olamadığınız durumlarda kliniği arayarak durumu anlatmanız en doğrusudur.
| Durum | Ne kadar acil? | İlk adım |
|---|---|---|
| Yanağa veya dile batan tel ucu | Rahatsız edici, genellikle bekleyebilir | Ortodontik mum ile kapatın, kliniği arayın |
| Yerinden çıkan veya dönen braket | Genellikle bekleyebilir | Braketi yutmamaya dikkat edin, randevu alın |
| Kırılan, çatlayan veya kaybolan şeffaf plak | Birkaç gün içinde ele alınmalı | Bir önceki plağa dönün, kliniğe haber verin |
| Yüzde şişlik, ateş, darbe sonrası diş hasarı | Acil | 112'yi arayın veya en yakın sağlık kuruluşuna başvurun |
Evde yapabilecekleriniz
Batan tel veya braket ucu
Batan ucu kurulayıp üzerine bezelye büyüklüğünde ortodontik mum yerleştirin. Mum yoksa şekersiz bir sakız geçici olarak işe yarayabilir. Teli kendiniz kesmeye ya da bükmeye çalışmayın; kliniği arayarak uygun bir kontrol zamanı planlayın.
Yerinden çıkan braket
Telde kalan gevşek braket çoğu zaman rahatsızlık vermez; dönüyorsa mumla sabitleyebilirsiniz. Tamamen çıkan parçayı bir zarfa koyup kontrole getirin. Gevşek braket varken sert ve yapışkan yiyeceklerden kaçının.
Kırılan ya da kaybolan şeffaf plak
Kırık bir plağı takmaya devam etmeyin; ağzınızı tahriş edebilir ve dişlere doğru kuvvet uygulamaz. Genellikle bir önceki plağı takmanız ve kliniğe haber vermeniz önerilir. Ayrıntılar için şeffaf plak sorunları ve çözümleri sayfasına bakabilirsiniz.
Kopan sabit pekiştirme teli
Dişlerin arkasındaki ince tel koparsa dişler zamanla kayabilir. Varsa hareketli pekiştirme plağınızı takın ve birkaç gün içinde kontrol için randevu alın. Pekiştirme hakkında daha fazlası: pekiştirme tedavisi.
Ağrı ve yaralar için güvenli önlemler
- Ilık tuzlu su ile günde birkaç kez gargara yapmak yanak ve dil yaralarını rahatlatabilir.
- Yeni plak veya tel ayarı sonrası ilk birkaç gün yumuşak yiyecekler tercih edin.
- Ağrı kesici kullanmanız gerekiyorsa daha önce sorunsuz kullandığınız ve size uygun bir ilacı prospektüsüne göre kullanın; emin değilseniz eczacınıza danışın.
- Bir haftadan uzun süren yara, artan ağrı veya şişlikte beklemeyin, kliniğe haber verin.
Kliniğe ulaşırken
- Sorunu kısaca tarif edin: hangi diş, ne zaman başladı, ağrı var mı?
- Mümkünse WhatsApp üzerinden net bir fotoğraf gönderin; durumun aciliyeti daha kolay değerlendirilir.
- Kırık plak veya çıkan parçayı yanınızda getirin.
- Klinik Oran, Çankaya'da Park Oran Ofis'tedir; adres ve çalışma saatleri iletişim sayfasındadır.
Yüzde yayılan şişlik, yüksek ateş, nefes almada güçlük veya bir kaza sonrası ağız ve yüz yaralanması ortodontik değil tıbbi acil durumdur; bu durumlarda 112'yi arayın ya da en yakın acil servise başvurun.