Ortodontinin amacı nedir?
Ortodontik tedavinin amacı yalnızca daha düzgün görünen dişler değildir. Doğru konumlanmış dişler ve uyumlu çeneler; daha kolay temizlenen diş yüzeyleri, dengeli dağılan çiğneme kuvvetleri, korunan dişeti ve kemik dokusu ile rahat bir kapanış sağlar. Estetik kazanım çoğu zaman bu fonksiyonel iyileşmenin doğal bir sonucudur.
Ortodontik tedavi kimler için düşünülür?
- Çapraşık ya da arasında boşluk bulunan dişler
- Derin, açık veya çapraz kapanış
- Öne çıkık ön dişler
- Alt ya da üst çenenin geride veya önde olması
- Önceki ortodontik tedaviden sonra dişlerin geri kayması
- İmplant, köprü veya kaplama öncesinde dişlerin konumlandırılması gereken durumlar
Sorunların ayrıntılı açıklamaları için ortodontik sorunlar sayfasına bakabilirsiniz.
Hangi yaşta başlanır?
Ortodontik tedavi için üst yaş sınırı yoktur. Bununla birlikte ilk ortodontik kontrolün yaklaşık 7 yaşında yapılması önerilir. Bu kontrol sonucunda çocukların çoğunda yalnızca izlem yapılır; bazı sorunlarda ise erken tedavi önerilebilir. Yetişkinlerde ise dişler ve dişetleri sağlıklı olduğu sürece tedavi yapılabilir.
Tedavi yöntemleri
| Yöntem | Nasıl çalışır? | Öne çıkan özellikler |
|---|---|---|
| Şeffaf plak | Kişiye özel, sırayla değiştirilen çıkarılabilir plaklar | Az fark edilir, yemek ve fırçalamada çıkarılır; düzenli kullanım gerekir |
| Braket (diş teli) | Dişlere yapıştırılan braketler ve teller | Kullanıma bağlı değildir; temizlik ve beslenmede daha fazla özen gerekir |
| Lingual braket | Braketlerin dişlerin iç yüzüne yapıştırılması | Dışarıdan görünmez; dil ve konuşmaya alışma süresi gerekir |
| Apareyler | Çene gelişimini yönlendiren ya da sınırlı diş hareketi sağlayan araçlar | Çoğunlukla büyüme çağında kullanılır |
Şeffaf plak ve braketin ayrıntılı karşılaştırması için şeffaf plak mı, diş teli mi? sayfasını inceleyebilirsiniz.
Tedavi süreci genel olarak nasıl ilerler?
- Muayene ve kayıtlar: Ağız içi ve yüz muayenesi, röntgenler, fotoğraflar ve ağız içi tarama
- Teşhis ve tedavi planı: Sorunun dişsel mi iskeletsel mi olduğu, seçenekler, tahmini süre
- Aktif tedavi: Plak, braket veya apareylerle dişlerin ve çenelerin konumlandırılması; düzenli kontroller
- Pekiştirme: Sonucun korunması için sabit tel veya hareketli plak kullanımı
Tedavi ne kadar sürer?
Süre; sorunun türüne ve karmaşıklığına, yaşa, seçilen yönteme ve hastanın uyumuna göre değişir. Hafif vakalar birkaç ay içinde tamamlanabilirken kapsamlı vakalar 18–24 ay ya da daha uzun sürebilir. Kişiye özel süre, kayıtların değerlendirilmesinden sonra konuşulur.
Tedavi sırasında ağız sağlığı
Ortodontik tedavi boyunca dişlerin ve dişetlerinin sağlıklı kalması, tedavinin başarısı kadar önemlidir. Günde en az iki kez fırçalama, diş ipi ya da ara yüz fırçası kullanımı, şekerli yiyecek ve içeceklerin sınırlandırılması ve düzenli diş hekimi kontrolleri önerilir.
