İlk gün: neler beklenir?
Braketler yapıştırılıp ilk tel takıldıktan sonra dişlerde hafif bir baskı ya da sıkışma hissi oluşabilir. Bu his çoğunlukla takılmadan birkaç saat sonra başlar ve ilk birkaç gün belirginleşebilir. Ağızda yabancı bir cisim varmış gibi hissetmek, dilin sürekli braketlere gitmesi ve dudakların biraz dolgun hissedilmesi de alışma sürecinin olağan parçalarıdır.
Tedavinin genel işleyişi ve adımları için sabit diş teli tedavisi sayfamıza bakabilirsiniz.
Hassasiyet ve baskı hissi
Dişlerin hareket etmeye başlamasıyla çiğneme sırasında hassasiyet hissedilebilir. Bu hassasiyet çoğu hastada birkaç gün içinde azalır; tel değişimi ya da ayarlama yapılan kontrol randevularından sonra da kısa süreli olarak tekrar edebilir. Bu dönemde:
- Yumuşak ve kolay çiğnenen yiyecekleri tercih edebilirsiniz (çorba, yoğurt, püre, omlet, iyi pişmiş sebzeler gibi).
- Çok sıcak ya da çok soğuk yiyecekler bazı kişilerde hassasiyeti artırabilir; size iyi gelen sıcaklığı tercih edin.
- Ağrı kesici kullanımı gerekiyorsa, hangi ilacı kullanabileceğinizi hekiminize ya da eczacınıza danışın.
Beslenme konusunda ayrıntılı öneriler için diş teli ile beslenme sayfamıza göz atabilirsiniz.
Ortodontik mum kullanımı
Braketler ve tel uçları ilk haftalarda dudak, yanak ve dilin iç yüzeyine sürtünebilir. Ortodontik mum, bu sürtünmeyi azaltmak için braketin üzerine yerleştirilen yumuşak ve zararsız bir malzemedir.
- Ellerinizi yıkayın ve mumun yerleştirileceği braketi bir peçeteyle kurulayın.
- Mumdan küçük bir parça koparın ve parmaklarınız arasında yuvarlayarak yumuşatın.
- Rahatsızlık veren braketin ya da tel ucunun üzerine bastırarak yerleştirin.
- Yemek ve fırçalama öncesinde mumu çıkarın, gerekirse sonra yenisini koyun.
Mum yanlışlıkla yutulursa genellikle bir sorun oluşturmaz. Mum yetersiz kalıyorsa ya da tel ucu belirgin biçimde batıyorsa kliniği arayın.
Ağız içi yaralar
Sürtünmeye bağlı olarak yanak veya dudak içinde küçük yaralar oluşabilir. Ağız dokuları zamanla braketlere alışır ve bu yaralar çoğu durumda birkaç gün içinde iyileşir. İyileşmeyi desteklemek için ılık tuzlu su ile çalkalama, yarayı tahriş eden braketin üzerine mum koyma ve baharatlı, asitli yiyeceklerden bir süre uzak durma faydalı olabilir. İki haftadan uzun süren ya da büyüyen yaralar için kliniğe başvurun. Aftlar ve ağız yaraları hakkında genel bilgi için ağız yaraları ve aftlar yazısına bakabilirsiniz.
Konuşma
Braketler dudakların ve dilin hareketini ilk günlerde biraz etkileyebilir; bazı sesleri çıkarırken farklılık hissedebilirsiniz. Çoğu hasta kısa sürede alışır. Sesli okumak ve gün içinde normal şekilde konuşmaya devam etmek uyumu kolaylaştırabilir.
Fırçalama ve ağız bakımı
İlk haftalarda dişler hassas olsa da fırçalamayı aksatmamak önemlidir. Yumuşak kıllı bir fırça ile braketlerin üstünü ve altını ayrı ayrı fırçalayın, ara yüz fırçası ile braketler arasını temizleyin. Diş ipini tel altından geçirmek için diş ipi geçirgeci kullanılabilir. Ayrıntılar için sabit diş teli takılıyken ağız ve diş bakımı yazısını okuyabilirsiniz.
Kontrol günleri
Sabit tedavide kontroller, hekimin belirlediği aralıklarla yapılır. Bu randevularda teller değiştirilebilir, bağlantı lastikleri yenilenebilir ya da tedavinin aşamasına göre lastik (elastik) kullanımı başlatılabilir. Kontrolden sonraki bir iki gün içinde yeniden hafif bir baskı hissi olabilir. Randevularınızı aksatmamak, tedavinin plana uygun ilerlemesi için önemlidir. Lastik kullanımı hakkında bilgi için ortodontik lastikler nasıl takılır? yazısına bakabilirsiniz.
Hangi durumda kliniği aramalı?
- Bir braket yerinden çıktıysa ya da telde oynuyorsa,
- Tel ucu yanağa ya da diş etine batıyor ve mum yetersiz kalıyorsa,
- Tel yerinden çıktı, kırıldı ya da bir parça koptuysa,
- Hassasiyet birkaç günden uzun sürüyor ya da giderek artıyorsa,
- Diş etinde şişlik, belirgin kanama ya da iyileşmeyen yara varsa.
Bu durumların çoğu acil değildir, ancak kliniğe haber vermeniz gerekir. Evde yapılabilecekler için ortodontik acil durumlar sayfasına bakın. Nefes almada güçlük, yutulan bir parça sonrası öksürük ya da nefes darlığı, yüzde hızla artan şişlik ya da ciddi bir yaralanma gibi tıbbi acil durumlarda 112'yi arayın.
Sık sorulan sorular
Hassasiyet ne kadar sürer?
Çoğu hastada ilk birkaç gün belirgin olur ve ardından azalır. Kontrol randevularından sonra kısa süreli tekrar edebilir. Uzun süren ya da artan hassasiyette kliniğe danışın.
Ortodontik mumu nereden bulabilirim?
Mum genellikle tedavi başlangıcında verilir; bittiğinde klinikten ya da eczanelerden temin edebilirsiniz.
Okula ya da işe hemen dönebilir miyim?
Genellikle evet. Takılma işleminden sonra günlük yaşama devam edilebilir; yalnızca ilk günlerde yumuşak yiyecekleri tercih etmek rahatlık sağlayabilir.
Sorularınız için 0312 911 60 36 numarasını arayabilir ya da iletişim sayfasındaki formu kullanabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi planı muayene ve hekim değerlendirmesiyle belirlenir.
