Kısa yanıt: Bir diş implantı genellikle üç ana bölümden oluşur: çene kemiğine yerleştirilen implant gövdesi, gövdeyi ağız içine bağlayan abutment (bağlantı parçası) ve görünen diş olan kron. Bu parçaları birbirine çoğu durumda küçük bir protez vidası bağlar. İmplant gövdesi uzun süre yerinde kalabilirken üst parçalar gerektiğinde yenilenebilir.
1. İmplant gövdesi
İmplant gövdesi, kaybedilen dişin kökünün yerini alan, vida biçimli parçadır. Çoğunlukla titanyum ya da titanyum alaşımından, bazı durumlarda zirkonyumdan üretilir. Kemiğe yerleştirildikten sonra birkaç ay içinde kemikle kaynaşır; bu sürece osseointegrasyon denir. Gövdenin çapı ve boyu; kemik miktarına, dişin bulunduğu bölgeye ve planlamaya göre seçilir.
2. Kapak vidası ve iyileşme başlığı
İmplant yerleştirildikten sonra kemikle kaynaşma süresince üst kısmı bir kapak vidasıyla kapatılabilir ya da diş etinin şekillenmesi için bir iyileşme başlığı takılabilir. İyileşme başlığı, kalıcı dişin etrafında doğal görünümlü bir diş eti kenarı oluşmasına yardımcı olur.
3. Abutment (bağlantı parçası)
Abutment, implant gövdesinin üzerine takılan ve kronu taşıyan ara parçadır. Farklı türleri vardır:
- Hazır abutmentlar: Standart ölçülerde üretilir; gerekirse küçük düzenlemeler yapılır.
- Kişiye özel abutmentlar: Dijital tarama ve bilgisayar destekli tasarımla, diş etinin şekline ve dişin konumuna göre hazırlanır.
- Açılı abutmentlar: İmplantın açısı ile dişin olması gereken yön arasındaki farkı dengeler.
- Titanyum taban üzerine seramik: Estetik bölgelerde titanyum bir tabanın üzerine diş renginde bir üst yapı yapıştırılarak kullanılabilir.
Abutmentın implant gövdesine oturduğu bölüme bağlantı denir. Konik ya da altıgen iç bağlantı gibi farklı tasarımlar bulunur ve her sistem kendi bağlantı tipine uygun parçalarla çalışır. Bu yüzden ileride parça değişimi gerekirse implantın hangi sisteme ait olduğunun bilinmesi önemlidir; ayrıntılar için implant kartı ve implant bilgileri yazımıza bakabilirsiniz.
4. Protez vidası
Abutmentı implant gövdesine sabitleyen küçük vidadır. Belirli bir kuvvetle sıkılır. Zamanla, özellikle diş sıkma ya da aşırı çiğneme yükü olan kişilerde gevşeyebilir; bu durumda dişte hafif bir oynama hissedilebilir. Gevşeyen bir vida çoğu durumda hekim tarafından yeniden sıkılabilir ya da değiştirilebilir.
5. Kron, köprü ya da protez
Ağızda görünen kısım, abutmentın üzerine takılan krondur. Birden fazla eksik dişte köprü, tüm dişlerin eksik olduğu durumlarda ise implant destekli protezler kullanılabilir. Kronlar çoğunlukla zirkonyum ya da seramik gibi malzemelerden hazırlanır; zirkonyumun bakımı hakkında zirkonyum kaplamanın ömrü ve bakımı yazımızda bilgi bulabilirsiniz. Tam çene seçeneklerini merak ediyorsanız all-on-four nedir yazımıza göz atabilirsiniz.
Vidalı mı, yapıştırmalı mı?
- Vidalı kron: Kron, üstündeki küçük bir delikten vidayla sabitlenir; delik daha sonra diş renginde bir malzemeyle kapatılır. Gerektiğinde sökülüp yeniden takılabilmesi bakım ve onarımı kolaylaştırır.
- Yapıştırmalı (simante) kron: Kron, abutmentın üzerine özel bir yapıştırıcıyla tutturulur. Estetik açıdan vida deliği bulunmaz; ancak yapıştırıcı artıklarının diş eti altında kalmaması için dikkatli uygulama gerekir.
Hangi yöntemin seçileceği; implantın konumu, açısı, estetik beklenti ve bakım kolaylığı birlikte değerlendirilerek belirlenir.
Orijinal ve uyumlu parçalar
Abutment ve vida gibi parçalar, implantı üreten firma tarafından ya da başka sistemlerle uyumlu olacak şekilde farklı üreticiler tarafından üretilebilir. Hangi parçanın kullanılacağına hekim ve diş protez laboratuvarı, sistemin bağlantı tipi ve protezin türü dikkate alınarak karar verir. Her durumda kullanılan parçaların kayıtlı ürünler olması ve implantla uyumunun doğrulanması gerekir. Sistem seçimiyle ilgili ölçütleri implant markası nasıl seçilir yazımızda anlattık.
Parçaların ömrü ve bakımı
- İmplant gövdesi, sağlıklı kemik ve diş eti ile uzun süre yerinde kalabilir.
- Vida, abutment ve kron; aşınma, kırılma ya da estetik nedenlerle yıllar içinde yenilenebilir.
- İmplant çevresi düzenli temizlenmezse diş eti iltihabı gelişebilir. Evde bakım için implant temizlik rehberi yazımıza bakabilirsiniz.
- Diş sıkıyorsanız gece plağı kullanımı, parçaların üzerindeki yükü azaltmaya yardımcı olabilir.
Ne zaman hekime başvurmalı?
İmplant üzerindeki dişte oynama, tıklama sesi, çiğnerken ağrı, diş etinde kanama, şişlik ya da akıntı fark ederseniz beklemeden hekiminize başvurun. Erken fark edilen vida gevşemesi gibi sorunlar çoğu durumda kolayca giderilebilir.
Kısaca merak edilenler
İmplant tek parça mıdır?
Çoğu implant sistemi birden fazla parçadan oluşur. Tek parça tasarımlar da bulunur; hangi tasarımın uygun olduğuna hekim karar verir.
Abutment kırılırsa implant çıkarılır mı?
Çoğu durumda hayır. Abutment ya da vida kırılsa bile implant gövdesi sağlamsa yalnızca üst parçalar yenilenebilir.
Kron değiştirmek için implantın sökülmesi gerekir mi?
Genellikle gerekmez. Vidalı kronlar sökülerek, yapıştırmalı kronlar ise uygun yöntemlerle çıkarılarak yenilenebilir.
Size uygun olanı nasıl öğrenirsiniz?
Buradaki bilgiler geneldir; sizin için doğru seçenek muayene ve hekim değerlendirmesiyle belirlenir. Randevu ve ulaşım için iletişim sayfamıza bakabilirsiniz.
