Kısa yanıt: Damak genişletme apareyi, üst çenesi dar olan çocuk ve gençlerde damaktaki orta hattı (sutur) yavaşça açarak üst çeneyi genişleten, ortasında vida bulunan ortodontik bir aygıttır. Vida, hekimin verdiği talimata göre özel bir anahtarla genellikle birkaç hafta boyunca düzenli olarak çevrilir; ardından aparey kemiğin olgunlaşması için birkaç ay yerinde bırakılır.
Hangi durumlarda kullanılır?
- Çapraz kapanış: Üst arka dişlerin alt dişlerin içinde kapanması
- Dar üst çene ve damak: Gülümserken yanlarda koyu boşlukların görülmesi
- Yer darlığı: Dişlerin sıraya girmesi için alan gereken çapraşıklıklar
- Üst çene geriliği tedavisinin bir parçası olarak: Yüz maskesiyle birlikte
Neden çocukluk döneminde yapılır?
Damaktaki orta hat, büyüme döneminde henüz tam kaynaşmamıştır ve bu dönemde kontrollü kuvvetle açılabilir. Yaş ilerledikçe bu bölge sertleşir. Bu nedenle damak genişletme çoğunlukla büyüme döneminde planlanır. Büyümesi tamamlanmış kişilerde kemiğe destek alan farklı aygıtlar ya da cerrahi destekli yöntemler değerlendirilebilir. Ayrıntılar için ortodontik çene (damak) genişletme tedavisi sayfamıza bakabilirsiniz.
Vida nasıl çevrilir?
- Çocuğu iyi ışık alan bir yerde, başı hafifçe geriye eğik olarak oturtun.
- Anahtarı vidanın ön deliğine yerleştirin.
- Hekimin gösterdiği yönde, anahtar bir sonraki deliği gösterene kadar tek hamlede itin.
- Anahtarı aşağı ve geriye doğru çıkarın; çevirme sayısını bir takvime not edin.
Kaç kez çevrileceği ve ne zaman durulacağı kişiye göre belirlenir. Fazla çevirme, unutma ya da yanlış yöne çevirme şüphesinde kliniğe danışın.
Ön dişler arasında boşluk açılması normal mi?
Genişletme sırasında üst ön dişler arasında bir boşluk açılması, damağın açıldığını gösteren beklenen bir bulgudur. Bu boşluk çoğu zaman sonraki haftalarda kendiliğinden azalır ya da tedavinin ilerleyen aşamasında kapatılır.
İlk günlerde neler hissedilir?
- Burun kökü ve dişlerde basınç hissi
- Konuşmada ve yutkunmada kısa süreli zorlanma
- Aygıtın altında yemek birikmesi
Yumuşak yiyecekler ve her yemekten sonra ağzı suyla çalkalamak bu dönemi kolaylaştırır. Diğer aygıt türleri için ortodontik apareyler sayfamıza göz atabilirsiniz.
Kısaca merak edilenler
Damak genişletme apareyi ağrı yapar mı?
Vida çevrildikten sonra kısa süreli basınç hissedilebilir; çoğu çocukta birkaç dakika ile birkaç saat içinde azalır.
Damak genişletme kaç yaşına kadar yapılır?
Kesin bir yaş yoktur; damak orta hattının durumu ve büyüme aşaması röntgen ve muayeneyle değerlendirilir.
Şeffaf plakla damak genişletilir mi?
Şeffaf plaklar diş kavsini sınırlı ölçüde genişletebilir; iskeletsel damak genişletmenin yerini her zaman tutmaz.
Size uygun olanı nasıl öğrenirsiniz?
Buradaki bilgiler geneldir; sizin için doğru plan ağız içi muayene, röntgen ve hekim değerlendirmesiyle belirlenir. Ankara Çankaya’da, Oran’daki kliniğimizde ilk ortodontik muayene sırasında bu konuları sorularınızla birlikte ele alıyoruz. Ortodontik sorunların genel listesi için ortodontik sorunlar ve tedavi seçenekleri sayfamıza da göz atabilirsiniz.
