უკან მდებარე ზედა ყბა და ზედა ყბის ორთოდონტიული წინ წამოწევა

რა არის უკან მდებარე ზედა ყბა?

უკან მდებარე ზედა ყბა (ზედა ყბის რეტრუზია ან ჰიპოპლაზია) ნიშნავს, რომ ზედა ყბა წინ საკმარისად არ გაზრდილა. ორთოდონტიულად ის ძირითადად „III კლასის“ თანკბილვასთან ერთად გვხვდება. გარედან შეიძლება ჩანდეს, რომ ქვედა ყბაა წინ, მაგრამ პრობლემის წყარო ქვედა ყბის ზომა კი არ არის, არამედ ზედა ყბის ჩამორჩენა. ეს განსხვავება უშუალოდ მოქმედებს მკურნალობის არჩევანზე.

ნიშნები

• ქვედა წინა კბილები ზედა წინა კბილების წინ იკეტება (წინა ჯვარედინი თანკბილვა)
• ბრტყელი ან ჩაზნექილი იერი ლოყებისა და ცხვირის გვერდების მიდამოში
• ჩაზნექილი სახის პროფილი
• ზედა კბილების სიმჭიდროვე და რეტინირებისკენ მიდრეკილი ეშვები
• თხელი და უკან გადაწეული ზედა ტუჩი

მიზეზები

• მემკვიდრეობითი ფაქტორები; ოჯახში მსგავსი სახის აგებულება
• ვიწრო ზედა ყბა და სასა
• პირით სუნთქვა და ზედა სასუნთქი გზების პრობლემები
• თანდაყოლილი მდგომარეობები, როგორიცაა ტუჩისა და სასის ნაპრალი
• სარძევე კბილების ადრეული დაკარგვა

ზედა ყბის წინ წამოწევა ზრდის პერიოდში

სახის ნიღაბი (უკუწევის ჰედგირი)

შუბლსა და ნიკაპზე დაყრდნობილ ჩარჩოსა და პირის ღრუში მოთავსებულ აპარატს შორის გაჭიმული რეზინები ზედა ყბაზე წინ მიმართულ ძალას ახდენს. მიზანია ზედა ყბის წინ ზრდის ხელშეწყობა. სახის ნიღაბს, როგორც წესი, სახლში და ღამით ატარებენ დღეში განსაზღვრული საათების განმავლობაში. მისი ეფექტი ყველაზე მეტად ადრეულ ასაკში ვლინდება (ძირითადად 6–10 წელი).

გამოყენება სასის გაფართოებასთან ერთად

სახის ნიღაბს ხშირად სასის გამაფართოებელ აპარატთან ერთად იყენებენ. გაფართოებამ შეიძლება ხელი შეუწყოს წინ წამოწევას ზედა ყბის გარშემო არსებული ნაკერების მობილიზებით, ამასთან ის ვიწრო სასასაც ასწორებს.

მინი-ხრახნებზე (ძვალზე) დაყრდნობილი მეთოდები

უფროს ბავშვებში შეიძლება გამოყენებულ იქნეს მინი-ხრახნებზე ან მინი-ფირფიტებზე დამაგრებული რეზინები, რათა ძალა უშუალოდ ძვალზე გადაეცეს. ამ მეთოდების შესაფერისობა ასაკისა და კონკრეტული შემთხვევის მიხედვით ფასდება.

დაკვირვება მკურნალობის შემდეგ

რადგან უკან მდებარე ზედა ყბას ხშირად ქვედა ყბის ზრდისკენ მიდრეკილებაც ახლავს, ადრეული მკურნალობის შემდეგ ზრდის დასრულებამდე რეგულარულ დაკვირვებას დიდი მნიშვნელობა აქვს. ზოგიერთ ბავშვს მოზარდობის ასაკში შეიძლება დამატებითი მკურნალობა დასჭირდეს.

ვარიანტები მოზრდილებისთვის

იმ ადამიანებში, რომელთა ზრდაც დასრულებულია, ზედა ყბის ზრდის მართვა შეუძლებელია. მსუბუქ და საშუალო სიმძიმის შემთხვევებში თანკბილვის გაუმჯობესება შესაძლებელია კბილების პოზიციის კორექციით (ორთოდონტიული კამუფლაჟი) გამჭვირვალე კაპების ან ბრეკეტების გამოყენებით. გამოხატული ჩონჩხოვანი რეტრუზიისას განიხილება ზედა ყბის ქირურგიული წინ წამოწევა. დეტალებისთვის იხილეთ გვერდი ყბების ჩონჩხოვანი პრობლემები.