Diş çıxarma əksər körpələrdə təxminən 6 aylıqda başlayan və təxminən 2,5–3 yaşa qədər davam edən təbii prosesdir. Bəzi körpələr bu dövrdə xeyli narahat olur, digərlərində isə demək olar ki, heç bir əlamət görünmür. Valideynlər üçün vacib olan normal əlamətləri tanımaq və təhlükəsiz sakitləşdirmə yollarını bilməkdir.
Diş çıxarmanın tez-tez rast gəlinən əlamətləri
- Ağızdan suyun çox axması və çənədə qırmızı səpgi
- Hər şeyi ağıza aparmaq, dişləmək istəyi
- Şişkin, həssas diş ətləri
- Huysuzluq, yuxuda dəyişikliklər
- Yemək yeməkdə istəksizlik
Diş çıxarma ilə izah edilməməli olan əlamətlər
Yüksək hərarət, ishal, qusma, səpgi və ya uzun müddət yeməkdən imtina diş çıxarmanın adi əlamətləri deyil. Bu hallarda başqa səbəb ola bilər, ona görə də pediatrınıza müraciət edin.
Körpənizi sakitləşdirməyin təhlükəsiz yolları
- Təmiz barmaqla masaj: Diş ətinə yüngülcə basmaq qaşınmanı azalda bilər.
- Soyudulmuş dişləmə oyuncağı: Soyuducuda soyudulmuş (dondurulmamış), möhkəm, tək hissəli dişləmə oyuncaqlarından istifadə etmək olar.
- Ağız suyunu silmək: Dəri qıcıqlanmasının qarşısını almaq üçün çənəni və boynu yumşaq parça ilə tez-tez qurulayın.
- Sakitləşdirici rejim: Qucağa almaq, diqqəti yayındıran oyunlar və nizamlı yuxu rejimi kömək edə bilər.
Nədən çəkinmək lazımdır
- Diş çıxarma boyunbağıları (kəhrəba və s.): Boğulma və udma riski daşıyır.
- Kiçik hissələrə qırıla bilən və ya içi maye ilə doldurulmuş dişləmə oyuncaqları
- Diş ətinə sürtülən keyləşdirici gellər: Bəzi tərkib maddələri kiçik körpələrdə ciddi yan təsirlərə səbəb ola bildiyindən, həkimlə məsləhətləşmədən istifadə etməyin.
- Əmziyə şəkərli maye və ya bal sürtmək
- Özbaşına ağrıkəsici dərman vermək: Ehtiyac olub-olmadığına və dozaya pediatrınız qərar verməlidir.
İlk dişlərə qulluq
Qulluq ilk diş görünən kimi başlayır. Yumşaq körpə diş fırçası və düyü dənəsi boyda flüorlu diş pastası ilə gündə iki dəfə fırçalamaq tövsiyə olunur. Gecələr butılka ilə süd və ya meyvə şirəsi vermək butılka çürüyü riskini artırır.
Diş həkiminə nə vaxt müraciət etməli?
İlk diş müayinəsi ilk dişin çıxmasından sonra, ən gec isə təxminən bir yaşında tövsiyə olunur. Dişlərin çıxma vaxtı sizi narahat edirsə, uşağınızın dişləri gec çıxdıqda nə etməli olduğunuz barədə məqaləmizə baxın.
