Qısa cavab: Vinir dişin yalnız ön səthinə yapışdırılan nazik portselen təbəqədir və adətən quruluşu möhkəm olan ön dişlərdə rəng, forma və ya kiçik boşluq problemləri üçün nəzərdən keçirilir. Sirkonium örtük isə dişi hər tərəfdən saran tacdır və daha çox yonma tələb edir; böyük plomblu, qırıq, kanal müalicəli dişlərdə və ya körpü protez tələb olunan hallarda gündəmə gəlir. Hansının uyğun olduğunu dişin vəziyyətinə görə həkim müəyyən edir.
Vinir nədir?
Vinir (laminat vinir və ya portselen vinir) dişin ön səthinə yapışdırılan nazik portselen qabıqdır. Dişin arxa səthi və böyük hissəsi təbii halda qorunur. Adətən gülərkən görünən ön dişlərdə istifadə olunur. Daha ətraflı məlumat üçün laminat vinir nədir məqaləmizə baxa bilərsiniz.
Vinir əksər hallarda bu ehtiyaclar üçün nəzərdən keçirilir:
- Ağartmaya cavab verməyən rəng dəyişiklikləri
- Dişlərdə yüngül forma və uzunluq fərqləri
- Kiçik qırıqlar və ya aşınmalar
- Yüngül dişarası boşluqlar
Sirkonium örtük nədir?
Sirkonium örtük dişin bütün səthlərini saran tacdır. Karkası davamlı keramika materialı olan sirkoniumdan hazırlanır, üzəri estetika üçün portselenlə örtülə bilər. Ön və arxa dişlərdə istifadə oluna bilər; itirilmiş dişlərin yerinə körpü protez hazırlanarkən də seçilə bilər. Örtük növlərinin ümumi müqayisəsi üçün diş örtüklərinin növləri məqaləmizə baxa bilərsiniz.
Sirkonium əksər hallarda bu ehtiyaclar üçün nəzərdən keçirilir:
- Böyük plombu olan və ya toxuma itkisi çox olan dişlər
- Kanal müalicəsi olunmuş və zəifləmiş dişlər
- Qırıq və ya çatlamış dişlər
- Çeynəmə yükünün çox olduğu arxa dişlər
- İtirilmiş diş səbəbindən körpü protez tələb olunan hallar
Əsas fərqlər
Dişin yonulması
Vinir üçün adətən yalnız dişin ön səthindən nazik mina təbəqəsi götürülür; bəzi hallarda çox az və ya heç yonulmadan tətbiq edilə bilər. Sirkonium örtükdə isə tacın dişin üzərinə otura bilməsi üçün dişin bütün ətrafından daha çox toxuma götürülür. Hər iki halda götürülən diş toxuması geri qayıtmır; buna görə də qərar diqqətlə verilməlidir.
İstifadə sahəsi
Vinir əsasən ön dişlərdə estetik düzəlişlər üçün istifadə olunur. Sirkonium isə həm estetik, həm də dişi möhkəmləndirmə ehtiyacı olan hallarda, ön və arxa nahiyələrdə istifadə oluna bilər.
Görünüş
Hər iki prosedur təbii görünəcək şəkildə planlaşdırıla bilər. Vinir nazik olduğu üçün dişin təbii quruluşundan gələn işıq keçiriciliyini qorumağa daha əlverişli ola bilər. Sirkoniumda isə rəng və qeyri-şəffaflıq, xüsusən tünd rəngli dişlərin altını örtmək lazım olduqda üstünlük verə bilər. Nəticə istifadə olunan materialdan və planlaşdırmadan asılıdır.
Davamlılıq və qulluq
Hər iki restavrasiyanın davamlılığı ağız qulluğundan, diş qıcırtma kimi vərdişlərdən, dişləmdən və nəzarət qaydasından asılıdır. Sirkoniumun qulluğu və ömrünə təsir edən amillər üçün sirkonium örtüyün ömrü və qulluğu məqaləmizə baxa bilərsiniz.
Qərar verərkən nələr qiymətləndirilir?
- Dişin nə qədərinin sağlam olduğu: Sağlam və plombu az olan dişdə vinir, toxuma itkisi çox olan dişdə örtük daha uyğun ola bilər.
- Dişin mövqeyi: Ön dişlərdə estetik gözlənti, arxa dişlərdə isə çeynəmə yükü ön plandadır.
- Dişləm və vərdişlər: Diş qıcırtma və ya sıxma varsa, hər iki variantda əlavə tədbirlər lazım ola bilər.
- Rəng dəyişikliyinin dərəcəsi: Çox tünd rəngləşmələrdə altını örtmə ehtiyacı seçimə təsir edə bilər.
- Diş əti sağlamlığı: Diş əti problemləri müalicə olunmadan aparılan restavrasiyalar gözlənilən uyğunluğu təmin etməyə bilər.
- Diş düzülüşü: Çəpər və ya aralı dişlərdə ortodontiya variantının əvvəlcədən qiymətləndirilməsi vacibdir.
Çəpər dişlərdə əvvəlcə ortodontiya düşünülməlidirmi?
Dişlər çəpər, dönmüş və ya önə doğru meyilli olarsa, vinir və ya örtüklə düz görünüş əldə etmək üçün daha çox diş toxuması götürmək lazım gələ bilər. Bu halda əvvəlcə ortodontik müalicə ilə dişləri düzləndirmək, sonrakı mərhələdə daha az yonma ilə və ya bəzən restavrasiyaya heç ehtiyac qalmadan gözlənilən görünüşə yaxınlaşmağa kömək edə bilər. Bu variantlar üçün dişlərin çəpərliyinin müalicəsi və dişarası boşluğun müalicəsi səhifələrimizə baxa bilərsiniz. Daha az yonma tələb edən alternativ kimi kompozit vinir də bəzi hallarda nəzərdən keçirilə bilər.
Prosedurdan sonra qulluq
Vinir və ya sirkonium dişi kariyesdən və diş əti xəstəliyindən qorumur; restavrasiya kənarlarında yığılan ərp altındakı dişdə kariyesə və ya diş ətində iltihaba səbəb ola bilər. Buna görə də gündə iki dəfə fırçalamaq, diş sapı və ya dişarası fırça ilə təmizlik və müntəzəm müayinələr vacibdir. Çox sərt qidaları ön dişlərlə dişləmək, qələm və ya dırnaq yemək, qablaşdırma açmaq üçün dişlərdən istifadə etmək restavrasiyalarda qırıq və ya çatlara səbəb ola bilər. Gecə diş sıxma və ya qıcırtma varsa, həkiminiz qoruyucu gecə kappası tövsiyə edə bilər.
Planlaşdırma prosesində nələr edilir?
Müayinədə dişlərin və diş ətinin vəziyyəti yoxlanılır, lazım olduqda rentgen çəkilir. Sonra şəxsin gözləntiləri müzakirə olunur və mümkün nəticə rəqəmsal planlaşdırma və ya müvəqqəti modellərlə əvvəlcədən qiymətləndirilə bilər. Bu proses haqqında rəqəmsal təbəssüm dizaynı necə aparılır məqaləmizdə məlumat tapa bilərsiniz.
Qısaca maraqlananlar üçün
Vinir, yoxsa sirkonium daha təbii görünür?
Hər ikisi təbii görünəcək şəkildə planlaşdırıla bilər. Nəticə materialdan, rəng seçimindən, dişin ilkin vəziyyətindən və planlaşdırmadan asılıdır.
Vinir üçün diş yonulurmu?
Adətən dişin ön səthindən nazik mina təbəqəsi götürülür. Bəzi hallarda çox az və ya heç yonulmadan tətbiq edilə bilər; bunu həkim dişin vəziyyətinə görə qiymətləndirir.
Arxa dişlərə vinir qoyulurmu?
Vinir əsasən ön dişlərdə estetik məqsədlə istifadə olunur. Arxa dişlərdə çeynəmə yükü çox olduğundan adətən fərqli restavrasiyalar nəzərdən keçirilir.
Vinir və ya sirkonium qoydurduqdan sonra ortodontik müalicə mümkündürmü?
Mümkün ola bilər, lakin breketlərin və ya attaçmentlərin restavrasiya səthinə yapışdırılması fərqli üsullar tələb edə bilər. Buna görə də diş düzülüşü problemi varsa, ortodontiyanın restavrasiyadan əvvəl qiymətləndirilməsi əksər hallarda daha uyğundur.
Sizə nəyin uyğun olduğunu necə öyrənə bilərsiniz?
Buradakı məlumatlar ümumi xarakter daşıyır; sizin üçün düzgün seçim müayinə və həkim qiymətləndirməsi ilə müəyyən edilir. Qəbul və ünvan barədə məlumat üçün əlaqə səhifəmizə baxa bilərsiniz.
