Dury kapalar bilen bejergi näme?
Dury kapalar bilen bejergi dişleriň ýagdaýyny düzetmek üçin breketleriň we simleriň deregine dişlere jebis oturýan inçe, dury plastik kapalary ulanýan ortodontik usuldyr. Bejergi başlamazdan öň dişleriň 3D modeli taýýarlanýar we dişleriň häzirki ýagdaýyndan maksat edinilýän ýagdaýa çenli süýşmegi kompýuterde tapgyrma-tapgyr meýilleşdirilýär. Bu meýilnamanyň her tapgyry üçin aýratyn kapa taýýarlanýar.
Kapalar yzygiderli dakylanda dişlere gözegçilikdäki ýumşak güýçler täsir edýär. Dişleri gurşap alýan süňk bu güýçlere jogap hökmünde täzeden düzülýär we diş ýuwaş-ýuwaşdan täze ýagdaýyna süýşýär. Ortodontiýada breketler, enjamlar ýa-da kapalar ulanylsa-da, dişiň süýşmeginiň biologiýasy birmeňzeşdir. Üýtgeýän zat güýjüň dişe nähili geçirilýändigidir.
Türk dilinde “plak” sözi diş ýüzlerinde toplanýan bakterial örtügi (diş blýaşkasyny) hem, ortodontik dury kapalary hem aňladyp biler. Bu sahypa ortodontik dury kapalar barada.
Dury kapalar haýsy meselelerde ulanylýar?
Dogry anyklaýyş we meýilleşdirme bilen dury kapalar dişleriň tekizligi we dişleşmesi bilen bagly köp meselelerde ulanylyp bilner:
- Üýşen dişler: ýerleşmeýän we biri-biriniň üstüne çykýan dişler
- Dişleriň arasyndaky boşluklar (diastema)
- Çuň dişleşme: ýokarky öň dişler aşaky dişleri aşa köp ýapýar
- Açyk dişleşme: agyz ýapylanda öň dişler biri-birine degmeýär
- Çapraz dişleşme: käbir ýokarky dişler aşaky dişleriň içki tarapynda durýar
- Öňe çykan (öňe ýapgyt) dişler
- Öňki ortodontik bejergiden soň dişleriň ýene süýşmegi (residiw)
- Implantdan, täçden ýa-da köprüden öň dişleri laýyk ýagdaýa getirmek
Käbir ýagdaýlarda diňe dury kapalar ýeterlik bolmazlygy mümkin. Äňleriň aýdyň skelet gabat gelmezliginde ösüp barýan çagalarda ortopedik enjamlar, ulularda bolsa ortodontiýa bilen utgaşdyrylan äň operasiýasy gerek bolup biler. Käbir diş hereketleri üçin kapalary goldamak maksady bilen mini-wintler, rezinler ýa-da gysga möhletli berkidilen enjamlar ulanylyp bilner.
Bejergi nähili geçýär?
Dury kapalar bilen bejergi umuman aşakdaky tapgyrlardan ybarat. Her tapgyryň jikme-jikliklerini bejergi tapgyrlary sahypasynda tapyp bilersiňiz.
- Barlag: Şikaýatlaryňyz we garaşýan zatlaryňyz maslahatlaşylýar; dişlere, dişetine, dişleşmä we ýüz gurluşyna baha berilýär.
- Maglumatlar: Zerur rentgen suratlary, fotosuratlar we agyz içi sanly skanirleme alynýar.
- Sanly meýilleşdirme: Diş hereketleri tapgyrlara bölünýär; maksat edinilýän ýagdaý we takmynan dowamlylyk 3D simulýasiýa arkaly görkezilýär.
- Kapalary dakmak: Zerur bolsa dişlere attaçmentler ýelmenýär, ilkinji kapalar dakylýar we olaryň ulanylyşy düşündirilýär.
- Gözegçilik: Kapalar adatça her 1–2 hepdeden çalşylýar; kabullarda bejerginiň barşy barlanýar we zerur bolsa goşmaça kapalar toplumy meýilleşdirilýär.
- Netijäni berkitmek: Dişleri täze ýagdaýynda saklamak üçin retýeýner ulanylýar.
Dury kapalaryň esasy aýratynlyklary
Näsaglaryň dury kapalary saýlamagynyň sebäpleri adatça gündelik durmuş bilen baglanyşykly. Bu aýratynlyklar usulyň her näsaga laýyk gelýändigini aňlatmaýar; laýyklyk barlagda kesgitlenýär.
- Kyn bildirýär: Kapalar dury; gürläniňizde adatça üns çekmeýär.
- Aýrylýar: Nahar wagtynda aýrylýandygy sebäpli, breketler bilen deňeşdirilende iýmitde çäklendirmeler azdyr.
- Arassaçylyk: Dişleri adaty ýaly çotgalap we diş sapagy bilen arassalap bolýar.
- Görünýän meýilleşdirme: Bejerginiň tapgyrlaryny we maksadyny başda sanly simulýasiýa bilen görkezip bolýar.
- Gyssagly meseleler az: Gopan breket ýa-da batýan sim bolmaýar; emma kapa ýitip ýa-da döwülip biler.
Çäkler we ýatda saklamaly zatlar
Dury kapalar bilen bejerginiň üstünligi köp derejede näsagyň hyzmatdaşlygyna bagly. Kapalar aýrylýandygy sebäpli, olary maslahat berlen wagtdan az dakmak dişleriň meýilnama boýunça süýşmegini bes edýär. Göz öňünde tutmaly beýleki zatlar:
- Kapalar agyzdaka diňe suw içmeli, nahardan soň bolsa dişleri çotgalamaly.
- Täze kapa geçilende 1–3 günläp basyş duýgusy we ilkinji günlerde gepleýşiň biraz üýtgemegi mümkin.
- Käbir çylşyrymly hereketler üçin goşmaça kapalar toplumy, attaçmentler ýa-da kömekçi enjamlar gerek bolup biler.
- Bejergiden soň retýeýner ulanylmasa, dişler öňki ýagdaýyna gaýdyp barmaga meýilli bolýar.
Kime laýyk gelip biler?
| Ýaş topary | Nämä baha berilýär? | Degişli sahypa |
|---|---|---|
| Çagalar (takmynan 6–10 ýaş) | Äňleriň ösüşi, ýer ýetmezçiligi, çapraz dişleşme we endikler | Invisalign First |
| Ýetginjekler (11–17 ýaş) | Çykyp gelýän hemişelik dişler, ösüşi ugrukdyrmak, hyzmatdaşlyk | Invisalign Teen |
| Ulular | Dişetiniň we süňküň saglygy, bar bolan plombalar/täçler/implantlar | Ulular üçin simsiz ortodontiýa |
Bejergi näçe wagt dowam edýär?
Dowamlylyk meseläniň agyrlygyna we dişleriň näçe süýşmelidigine bagly. Ýeňil üýşmek birnäçe aýda düzedilip bilýän bolsa, giňişleýin ýagdaýlar köplenç 12–24 aý alýar. Sanly bejergi meýilnamasy taýýarlanandan soň takmynan dowamlylyk we kapalaryň sany size aýdylýar. Kapalary yzygiderli dakmak we gözegçilik kabullaryna gatnamak bu möhleti saklamaga kömek edýär.
Töleg nähili kesgitlenýär?
Dury kapalar bilen bejerginiň tölegi ýagdaýyň giňligi, kapalaryň sany, bejerginiň dowamlylygy, goşmaça işler we netijäni berkitmek ýaly faktorlara görä şahsy kesgitlenýär. Töleg barada maglumat barlagdan we meýilleşdirmeden soň berilýär. Tölege täsir edýän faktorlary bu sahypada jikme-jik düşündirýäris.